
20-05-2026
Rosatom, het Russische staatsbedrijf voor atoomenergie. (Afbeelding met dank aan Flig.)
De druk op de Europese Unie neemt toe om de import van Russisch uranium te verbieden, wat de positie van Canadese leveranciers, waaronder Cameco (TSX: CCO) (NYSE: CCJ), zou kunnen versterken, terwijl energiebedrijven alternatieve bronnen van nucleaire brandstof proberen veilig te stellen.
De EU is al begonnen met het uitfaseren van Russische olie, gas en steenkool, maar de levering van uranium en nucleaire brandstof blijft een vast onderdeel van de Europese reactorvloot. Rusland was vorig jaar nog steeds goed voor bijna een kwart van de uraniumverrijkingsdiensten van het blok, en het staatsbedrijf Rosatom blijft brandstof leveren aan het hele continent.
Een woordvoerder van de Europese Commissie vertelde aan MINING.COM dat het werk aan het voorstel om Russische kernbrandstof geleidelijk af te schaffen “aan de gang is”.
In 2024 voorzag Canada in meer dan 30% van de uraniumimport van de EU, en werd daarmee de grootste leverancier van deze brandstof voor het blok.
“Cameco is goed gepositioneerd om te profiteren van de Europese verschuiving van Russische kernbrandstof, hoewel een groot deel van die verschuiving al heeft plaatsgevonden via zelfgoedkeuring door nutsbedrijven in plaats van officiële EU-verboden”, vertelde een woordvoerder van het bedrijf aan MINING.COM.
“Terwijl de binnenlandse consumptie van Russisch uranium groeit, is Canada sinds 2022 de grootste uraniumleverancier van de EU, en de hoogwaardige, geopolitiek veilige activa van Cameco sluiten aan bij de prioriteiten van de energiebedrijven op het gebied van de voorzieningszekerheid.”
Energiezekerheid, klimaatdoelstellingen
De veranderingen komen naarmate Europa zijn gebruik van kernenergie uitbreidt om de energiezekerheid te versterken en klimaatdoelen te bereiken na de Russische invasie van Oekraïne in 2022, die de risico's van afhankelijkheid van geïmporteerde fossiele brandstoffen benadrukte.
Polen boekt vooruitgang met plannen om zijn eerste kerncentrale te bouwen met behulp van Westinghouse AP1000-reactoren, en Bulgarije is van plan nog twee AP1000-eenheden toe te voegen aan de kerncentrale van Kozloduy. Cameco bezit 49% van Westinghouse.
CEO Tim Gitzel zei onlangs dat het bedrijf ook kansen ziet in Slowakije, Slovenië en Kroatië, omdat die landen op zoek zijn naar langetermijncontracten voor uraniumlevering en naar alternatieven voor de Russische technologie.
De vervanging van Russische brandstofdiensten zal echter langzaam plaatsvinden. Rosatom beheert ongeveer 43% van de uraniumverrijkingscapaciteit in de wereld, aanzienlijk meer dan zijn concurrenten Urenco en Orano.
Mikhail Babiychuk van de denktank DiXi Group in Kiev zei dat de uraniumvoorraden uit mijnen binnen een paar jaar gediversifieerd kunnen zijn, maar dat het vervangen van de Russische uraniumverrijkingsdiensten wel tien jaar kan duren omdat de westerse capaciteit beperkt blijft.
“Hoewel de diversificatie aanvankelijk vooruitgang boekt, is een volledige verschuiving weg van de Russische splijtstofcyclusdiensten een proces voor de middellange tot lange termijn, en geen snelle transitie”, aldus Babiychuk.
Voor reactoren die zijn ontwikkeld op basis van Russische brandstofsystemen is de transitie al in volle gang. Westinghouse heeft overeenkomsten getekend om door de Sovjet-Unie ontworpen VVER-reactoren te leveren aan landen als Finland, Bulgarije en Slowakije, en Oekraïne heeft de Russische kernbrandstof volledig opgegeven. Cameco zei dat de veranderingen energiebedrijven tientallen jaren aan westerse brandstoftoevoerketens kunnen binden.
Lang afscheid
Alle ogen zijn nu gericht op Hongarije, waar Rosatom het uitgestelde kerncentraleproject Paks II bouwt, hoewel analisten zeggen dat een toekomstige regering de overeenkomst zou kunnen heroverwegen naarmate de politieke steun voor nauwere integratie met de EU groeit.
Zelfs zonder een officieel EU-verbod zijn energiebedrijven al begonnen afstand te nemen van de Russische toeleveringsketens. Een bredere herstructurering van de Europese markt voor kernbrandstoffen zou uiteindelijk de rol van Canada als een van de belangrijkste uraniumleveranciers van het Westen kunnen versterken.
Andreas Wallstad schrijft al bijna twintig jaar uitgebreid over energievraagstukken. Hij verdeelt zijn tijd tussen Londen en Brussel en concentreert zich op energiebeleid en -regulering. Hij spreekt regelmatig en modereert discussiepanels op conferenties.